گاهشماری شاهنشاهی

بخش ۵

فردوسی · شاهنامه

خوانش: فرشید ربانیشنیدن دکلمه در گنجور

نهفته چو بیرون کشید از نهان

به سه بخش کرد آفریدون جهان

یکی روم و خاور دگر ترک و چین

سیم دشت گردان و ایران‌زمین

نخستین به سلم اندرون بنگرید

همه روم و خاور مراو را سزید

بفرمود تا لشکری برگزید

گرازان سوی خاور اندرکشید

به تخت کیان اندر آورد پای

همی خواندندیش خاور خدای

دگر تور را داد توران زمین

ورا کرد سالار ترکان و چین

یکی لشکری نامزد کرد شاه

کشید آنگهی تور لشکر به راه

بیامد به تخت کئی برنشست

کمر بر میان بست و بگشاد دست

بزرگان برو گوهر افشاندند

همی پاک توران شهش خواندند

از ایشان چو نوبت به ایرج رسید

مر او را پدر شاه ایران گزید

هم ایران و هم دشت نیزه‌وران

هم آن تخت شاهی و تاج سران

بدو داد کورا سزا بود تاج

همان کرسی و مهر و آن تخت عاج

نشستند هر سه به آرام و شاد

چنان مرزبانان فرخ نژاد

خلاصهٔ شعر

هوش مصنوعی: در این ابیات، آفریدون بر اساس اصل نصرت به سه بخش از جهان تقسیم می‌کند: روم و خاور، ترک و چین، و سرزمین ایران. او پس از انتخاب سلم برای فرمانروایی روم و خاور، تور را به عنوان سالار ترک و چین منصوب می‌کند و لشکری برمی‌گزیند. سپس ایرج، پسر او، به عنوان شاه ایران انتخاب می‌شود و تاج و تخت سلطنت به او داده می‌شود. در انتها، هر سه برادر به آرامش و شادی در کنار هم نشسته و سرزمین‌های خود را به خوبی مدیریت می‌کنند.

متن از گنجور · ganjoor.net · دکلمه: فرشید ربانی

دیگر آثار فردوسی

بخش ۵ — فردوسی | گاهشماری شاهنشاهی